[ links]   []   [archief]   [index]

[<<<] [Project 0] [>>>]

"Opgravingen op het Vrijthof te Maastricht"

 Opgravingen op het Vrijthof te Maastricht
Studie van vondsten Vrijthof nodig
De Limburger, 310303
"De resultaten van archeologisch onderzoek op het Vrijthof en omgeving van de afgelopen decennia zijn onvoldoende uitgewerkt en bestudeerd. Een overkoepelende wetenschappelijke studie van alle opgravingen moet hier meer recht aan gaan doen. Archieven en bodemvondsten
moeten beter toegankelijk worden.
Dat is de inzet van het Sint Servatius Project, een samenwerking tussen de Universiteit van Amsterdam, de gemeente Maastricht en de Organisatie voor het Wetenschappelijk Onderzoek. Het project, dat inmiddels loopt, duurt vier tot vijf jaar en heeft een budget van meer dan een miljoen euro. Het is de bedoeling dat de resultaten van alle opgravingen nog eens tegen het
licht worden gehouden om zo te bekijken of er meer informatie over de geschiedschrijving van de Sint Servaasbasiliek en omgeving valt te halen.
Het gaat om de opgravingen van de laatste vijftig jaar: in de Pandhof (1953), de parkeergarage (1969), het Sint Servaasklooster (1980), de basiliek (jaren tachtig), het Theater aan het Vrijthof (1988) en het huidige archeologisch onderzoek. Volgens de projectbeschrijving is er enorm veel materiaal dat nooit voldoende is bestudeerd. Het meeste
materiaal is verdwenen in archieven en depots. ,,De rijkdom aan gegevens uit de opgravingen is overstelpend, letterlijk en figuurlijk.'' Het gaat onder meer over muurresten, sarcofagen, grafvondsten, beeldhouwwerk en bijbehorende documentatie over de Sint Servaasbasiliek en omgeving.
Volgens hoogleraar historische archeologie F. Theuws van de Universiteit van Amsterdam is er een schat van informatie. ,,Maar het heeft nooit tot goede publicaties geleid.'' Het merendeel van de archeologische onderzoeken is gedaan in een tijd dat er minder oog was voor dit soort werk. De onderzoekers willen onder meer nader bekijken wat de relatie was tussen Sint Servaas en Maastricht, wat de betekenis was van grafrituelen en het Vrijthof als cultusplaats. Verder komt er een catalogus van alle archeologisch waardevolle elementen die bij de basiliek zijn gevonden."


Vrijthof was in vroege middeleeuwen een 'hot spot'
De Limburger, 310303
"Hij snapt er niks van. Waar moeten de kinderen nu koninginnedag vieren? Het hele Vrijthof is een grote kuil! En waarom zijn er skeletten van begraven mensen weggehaald? Mag dat zomaar, dat is toch zielig?
Honderden mensen bezochten gisteren de archeologische opgraving op het Vrijthof, waar het laatste stukje ongerept bodemarchief wordt onderzocht.Archeoloog Eric Wetzels moet lachen om de ongerustheid van de jongste deelnemer van de rondleiding in de bouwput van het Vrijthof.
,,Goed dat het ethisch gedachtengoed hier even wordt aangeroerd. Als we een graf vinden dan proberen we dat met de nodige piŽteit te behandelen.
Het is inderdaad een vreemd gevoel. We hebben allemaal een skelet en over vijfhonderd jaar is iemand misschien wel aan onze knoken aan het morrelen.''
Om de bewoners te informeren over het archeologisch onderzoek op het Vrijthof werden er gisteren rondleidingen gegeven. Honderden mensen daalden af in de bouwput om de bekijken wat er aan historisch bodemonderzoek gedaan wordt. Het onderzoek op de plek waar de nieuwe inrit
naar de parkeergarage moet komen is van groot belang. Het gaat om een van de weinige stukken van het Vrijthof waar de bodem vrij onaangeroerd is.
Door de bouw van de parkeergarage, de ING-bank, het theater, het postkantoor en de aanleg van de riolering is het merendeel van het Vrijthof onder de grond verstoord. Het is een van de laatste kansen om de historie van dit deel van de stad in kaart te brengen.
,,In de vroege Middeleeuwen was dit een van de hot spots'', legt archeoloog Wim Dijkman uit. Rond het graf van Sint Servaas ontstaat ongeveer 400 na Christus een waar bedevaartsoord, dat gigantisch veel mensen trekt en waar allerlei rituelen worden uitgevoerd. Geprobeerd wordt nu om meer inzicht te krijgen in de omvang en de gebruiken van dit bedevaartsoord. Onder de Onze Lieve Vrouwekerk moet zich nog een tempel uit die tijd bevinden. ,,U begrijpt: als daar ooit vloerverwarming wordt aangelegd, dan houden wij ons aanbevolen om wat voorwerk te verrichten!''
Bij eerdere opgravingen, onder meer bij de bouw van de parkeergarage, werd op het Vrijthof een grafveld aangetroffen. Nu wordt onder meer bekeken of de grenzen van dit grafveld afgekaderd kunnen worden en of er andere waardevolle, aanvullende informatie te vinden is. ,,Eigenlijk is het ook een belangrijke controle op wat er toen gebeurd is.'' Met behulp van
allerlei nieuwe technieken wordt geprobeerd de ontwikkeling van het Vrijthof beter in kaart te krijgen is. Zo worden bodemmonsters onderzocht op pollen en zaden en bestudeert een micromorfoloog de bodemsamenstelling.
,,Dit is een historisch moment'', zegt Eric Wetzels als hij halt houdt op een modderig pad. ,,Ik weet niet of u het zich realiseert, maar U staat op oude bodem, op een Romeinse weg.'' En verrek, wie goed kijkt ziet een bestrating van grind liggen. Het wegdek heeft een groene kleur gekregen; een chemische reactie op de uitwerpselen van beesten. Ooit liepen er koeien, paarden en varkens over het Vrijthof. ,,Dat kun je je nu nauwelijks nog voorstellen!''
De archeologen hebben nog anderhalve week de tijd om hun werk te doen. Een paar maanden later worden de resultaten bekend. Het is de bedoeling dat deze rapportage wordt opgenomen in een boek over het archeologisch onderzoek op het Vrijthof van de afgelopen decennia. ,,Dan snappen jullie tenminste waarom we hier kuilen graven.''"